Liefde en leiderschap — voor veel mensen een ongemakkelijke combinatie. We zijn opgegroeid met de gedachte dat goed leiderschap draait om daadkracht, structuur en meetbare resultaten. Liefde past daar niet in. Het klinkt vaag, misschien zelfs naïef.
Maar wat als dat precies de blinde vlek is?
Leiderschap vanuit liefde is allesbehalve soft. Het vraagt meer moed dan strakke controle. Het betekent dat je durft los te laten wat vertrouwd voelt — de veiligheid van plannen, protocollen en grip — en in plaats daarvan kiest voor vertrouwen. In je mensen. In het proces. In iets groters dan jezelf.
In dit artikel deel ik een ervaring die me liet zien wat er mogelijk is als je dat durft.
Snel verder lezen...
De valkuil van doelgericht leiderschap
Als leiders werken we vaak met strakke planningen, meetbare doelen en harde deadlines. Elk kwartaal evalueren we onze prestaties en stellen we bij waar nodig. Structuur en richting — dat is essentieel, en daar is niets mis mee.
Maar er schuilt een valkuil. Wanneer doelen en planningen niet langer hulpmiddelen zijn, maar het enige wat telt, verliezen we iets wezenlijks uit het oog. We worden managers van processen in plaats van leiders van mensen.
Ik las hierover in The Way of Knowing, Lesson 6 iets dat me raakte:
“The healed mind does not plan. What does that mean? It doesn’t mean that it doesn’t structure a day – that is make decisions whether it’s going to make this phone call now and that one later. But it does not plan what the day shall be for. It merely surrenders into love and allows love to birth the day.”
In het Nederlands: De geheelde geest geeft wel structuur aan de dag, maar bepaalt niet vooraf waarvóór die dag bedoeld moet zijn. Hij geeft zich over aan liefde — en laat liefde de dag creëren.
Dat klinkt misschien abstract. Maar ik heb het in de praktijk mogen ervaren.
De kracht van vertrouwen
Als leider heb je vaak een duidelijk doel voor ogen. Soms hangt er zelfs veel vanaf – het voortbestaan van je afdeling, je team, of zelfs de hele organisatie. Dit kan een enorme druk met zich meebrengen. De natuurlijke reactie is vaak om de controle strakker in handen te nemen: plannen maken, acties nauwgezet monitoren, en voortdurend toetsen of alles volgens schema verloopt. Maar wat als je controle loslaat en kiest voor vertrouwen?
Vertrouwen in actie: Samen uit een moeilijke situatie komen
Tijdens de interimopdracht, waarin ik een school financieel gezond moest maken, stond ik voor een grote uitdaging. Er waren duidelijke doelen en harde keuzes nodig, zoals het afscheid nemen van collega’s. Het zou verleidelijk zijn geweest om de controle volledig naar me toe te trekken en een rigide plan op te leggen. Maar ik besloot een andere weg te kiezen – een weg van vertrouwen en samenwerking.
Om deze aanpak vorm te geven, ondernam ik de volgende stappen:
- Open communicatie: Ik belegde een teamvergadering om iedereen te informeren over de financiële situatie en de gevolgen die dit met zich meebracht. Transparantie was essentieel om vertrouwen te creëren.
- Ruimte voor persoonlijke keuzes: Ik gaf aan dat sommige collega’s mogelijk al overwogen van carrière of organisatie te veranderen. Dit was het moment om daarover in gesprek te gaan, zodat we gezamenlijk konden kijken naar passende oplossingen.
- Collectieve verantwoordelijkheid: Ik nodigde collega’s uit om samen met een aantal ouders de consequenties van de situatie te verkennen. Denk aan het samenvoegen van klassen en het opstellen van een plan voor heldere communicatie hierover.
Deze stappen waren niet alleen bedoeld om praktische oplossingen te vinden, maar ook om vertrouwen en betrokkenheid te creëren. Door mijn teamleden te betrekken, gaf ik hen niet alleen een stem, maar ook de ruimte om hun kwaliteiten en creativiteit in te zetten.
De kracht van vertrouwen bevestigd
Het vertrouwen dat ik stelde in het team bleek volledig gerechtvaardigd. Door samen te werken en open te blijven in onze communicatie, kwamen we tot een plan waarmee we de school financieel gezond konden maken en tegelijkertijd recht konden doen aan de behoeften van leerlingen, ouders en medewerkers.
Een aangename bijwerking, die ik van tevoren niet zozeer had bedacht, was dat sommige teamleden opstonden als leiders. Doordat zij de ruimte kregen om zichzelf verder te ontwikkelen, grepen ze de kans om verantwoordelijkheid te nemen en hun kwaliteiten in te zetten. Met een aantal van hen heb ik nog steeds contact, en hun loopbaan getuigt van het feit dat ze deze ervaring hebben aangegrepen om mooie stappen te maken – niet alleen in hun eigen ontwikkeling, maar ook in die van anderen.
Vertrouwen betekent niet dat je passief achteroverleunt en hoopt dat alles goed komt. Het betekent dat je actief ruimte creëert voor de wijsheid en kracht van anderen, en dat je jezelf openstelt voor oplossingen die je in je eentje misschien niet had bedacht.
Van mentale controle naar fysiek vertrouwen: de rol van je lichaam
Vertrouwen hebben wanneer het stormt in je organisatie is makkelijker gezegd dan gedaan. Je kunt mentaal wel besluiten om ‘de controle los te laten’, maar als je adrenaline door je lijf giert en je ademhaling hoog zit, schiet je zenuwstelsel automatisch terug in de overlevingsmodus: vechten, vluchten of bevriezen. Rigide plannen maken is vaak niets anders dan een poging van ons zenuwstelsel om die interne onrust te sussen.
Echt leiderschap vanuit liefde vraagt dus ook om lichaamsbewustzijn. Dat vraagt erom dat je de spanning in je lichaam kunt herkennen én loslaten
In mijn eigen praktijk is Qi Gong hierin een onmisbare schakel geworden. Deze eeuwenoude, vloeiende bewegingsvorm helpt om de hectiek uit je hoofd te halen en de energie weer te laten zakken naar je kern. Het is een vorm van actieve meditatie die je direct uit de verkramping van de controle haalt en terugbrengt in een staat van openheid en fysiek vertrouwen. Pas wanneer je lichaam kalm is, ontstaat er in je geest de ruimte om niet te plannen, maar de leiding over te geven aan liefde.
Van hectiek naar helderheid:
hoe ik midden in de drukte mijn focus bewaar
De methode die mij helpt om te leiden vanuit innerlijke rust en fysiek vertrouwen, juist wanneer de druk hoog is
Wil je zelf ervaren hoe deze vloeiende bewegingen je direct uit de hectiek van de dag halen? Ik volg zelf deze online training. Het is een beweeglijke, toegankelijke vorm van mindfulness die je helpt om via je lichaam de rust te vinden die je als leider nodig hebt om helder te blijven denken.
Je hebt er geen speciale conditie of ervaring voor nodig — alleen de bereidheid om even te vertragen.
Conclusie: een moedige keuze
Leiderschap vanuit liefde vraagt moed. De moed om los te laten wat vertrouwd voelt. De moed om keuzes te maken die niet altijd populair zijn, maar wel altijd oprecht. De moed om te geloven dat mensen meer aankunnen dan je soms denkt.
In die ruimte — tussen controle en vertrouwen — gebeurt iets bijzonders. Samenwerking verdiept zich. Mensen groeien. En jij als leider ook.
